Trump’ın tehdidine İran cephesinden ilk yanıt: Herhangi bir yanlış hamle, düşmanı ölümcül bir girdaba hapsedecek
ABD ile İran arasında Pakistan’nın başkenti İslamabad'da 21 saat süren kritik müzakerelerden sonuç çıkmadı. Taraflar görüşmelerin anlaşma sağlanamadan sona erdiğini açıklarken, ABD Başkanı Donald Trump'tan İran’a yönelik yeni bir tehdit geldi.
ABD Donanmasının Hürmüz Boğazı'nı abluka altına alma sürecini başlatacağını belirten Trump, “Herkesin girmesine izin verilen, herkesin çıkmasına izin verilen bir temele ulaşacağız. Ayrıca İranlıların boğaza döşediği mayınları imha etmeye başlayacağız. Bize veya barışçıl gemilere ateş eden herhangi bir İranlı cehenneme gönderilecek” ifadelerini kullandı.
İRAN’DAN TRUMP’IN TEHDİDİNE İLK YANIT: HERHANGİ BİR YANLIŞ HAMLE, DÜŞMANI HÜRMÜZ BOĞAZI'NDA ÖLÜMCÜL BİR GİRDABA HAPSEDECEK
Trump’ın söz konusu tehdidine İran cephesinden ilk yanıt ise Devrim Muhafızları Ordusu’ndan geldi. Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’nın sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda, Hürmüz Boğazı'na ilişkin görüntüler paylaştı. Paylaşılan görüntülerde bir insansız hava aracının (İHA) Hürmüz Boğazı üzerinde gözlem yaptığı görüldü. Görüntülerle birlikte yayımlanan açıklamada ise "Tüm trafik, silahlı kuvvetlerin kontrolü altında. Yapılacak herhangi bir yanlış hamle, düşmanı Hürmüz Boğazı'nda ölümcül bir girdaba hapsedecek." ifadeleri kullanıldı.
21 SAATLİK GÖRÜŞMELERDEN SONUÇ ÇIKMADI
ABD ile İran arasında Pakistan’nın başkenti İslamabad'da 21 saat süren kritik müzakerelerden sonuç çıkmadı. ABD tarafı, İran’a nükleer programını tamamen sonlandırmasını içeren bir teklif sundu. Tahran ise bu talebi reddederek kendi önerisini masaya koydu. Tarafların karşılıklı geri adım atmamasıyla müzakereler çıkmaza girdi. ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, “Kırmızı çizgilerimizi net şekilde ortaya koyduk, ancak İran bu şartları kabul etmemeyi tercih etti” diyerek sürecin neden tıkandığını özetledi. İran medyasında ise İslamabad'daki Tahran-Washington görüşmelerinde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin, ABD'nin aşırı talepleri olduğu öne sürüldü.
ASKERİ BASKI SONUÇ VERMEDİ
Şubat ayında Cenevre’de sonuçsuz kalan görüşmelerin ardından ABD’nin İran’a yönelik başlattığı geniş çaplı saldırılar da beklenen sonucu vermedi. Pentagon verilerine göre 13 binden fazla hedefin vurulduğu 38 günlük operasyonlara rağmen İran geri adım atmadı. Tahran yönetimi, askeri baskının kararlarını değiştirmeyeceğini açıkça ortaya koydu.
İRAN’DAN KARARLILIK MESAJI
İran Dışişleri Bakanlığı, görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, ülkenin nükleer programına ilişkin geri adım atmayacağını vurguladı. Açıklamada, “Ulusumuzun çıkarlarını ve haklarını savunma konusundaki kararlılığımız daha da güçlendi” denildi. ran, nükleer faaliyetlerin tamamen sonlandırılmasına yönelik talepleri egemenlik hakkı kapsamında değerlendirerek reddetti.
KRİZİN MERKEZİNDE HÜRMÜZ BOĞAZI VAR
Görüşmelerin en kritik başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu. İran, boğazın kontrolü ve güvenliğini öncelikli gündem maddesi haline getirirken, ABD ile bu konuda da uzlaşı sağlanamadı. Uzmanlara göre olası bir çatışma, küresel enerji piyasalarını derinden sarsabilir. Daha önce Hürmüz Boğazı’nda yaşanan krizlerde petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin kesintiye uğraması, dünya genelinde ciddi ekonomik dalgalanmalara yol açmıştı.
MASADA İKİ SEÇENEK: UZUN MÜZAKERE YA DA SAVAŞ
The New York Times’ın analizine göre, ABD yönetimi ya İran’la yıllar sürebilecek yeni bir müzakere sürecine girecek ya da Hürmüz Boğazı’nın kontrolünü de kapsayan geniş çaplı bir çatışma riskini göze alacak. Tarafların mevcut pozisyonlarını koruması, kısa vadede yeni bir uzlaşı ihtimalini zayıflatırken, bölgedeki gerilimin süreceğine işaret ediyor.
Kaynak: AA / Tolga Akbaba